Ngày 11/10/2010, Nguyệt Ca trả lời phỏng vấn báo Phụ Nữ online về đĩa nhạc Tình ca 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội

Album gồm 10 tác phẩm nổi tiếng của âm nhạc Việt Nam được dịch sang tiếng Anh như Hà Nội niềm tin và hy vọng, Sài Gòn đẹp lắm, Tình đất đỏ miền Đông, Dư âm, Một đời người một rừng cây, Huyền thoại mẹ… do các “ca sĩ” là bác sĩ, nghệ sĩ, sinh viên trình bày. Điều gây choáng cho công chúng nằm ở nội dung bản dịch – quá ẩu và phản cảm.

Điển hình nhất cho thảm họa dịch thuật trong album là tác phẩm Hà Nội mùa vắng những cơn mưa (nhạc Trương Quý Hải, thơ Bùi Thanh Tuấn) với nội dung: “Hanoi’s this season absent the rains. The first cold of winter make your towel’s gently in the wind. Flower stop falling, you in side me after class on Co Ngu street is our steps slowly return”. Chỉ trong ba câu đã có vô số lỗi mà những người học tiếng Anh nghiêm túc lý ra không thể phạm.

“The first cold of winter” nếu được hiểu là “cái rét đầu đông” thì động từ “to make” đã không được chia. “You inside me after class”, nói như giảng viên Bạch Thùy Linh – Giám đốc Trung tâm Enci English có nghĩa là “quan hệ tình dục sau giờ học” chứ không thể là “Em bên tôi một chiều tan lớp” như trong nguyên bản tiếng Việt. “Còn nếu viết tách rời thành you in side me như trong phần phụ đề thì câu sẽ vô cùng lủng củng. Tại sao không phải là beside để vừa chính xác hơn mà vẫn đủ âm tiết để hát?” – cô hỏi. Trong mệnh đề trên cũng không có “một chiều”. Đường Cổ Ngư xưa chạy giữa hồ Tây và hồ Trúc Bạch nay đã đổi tên thành đường Thanh Niên trong bản dịch không có “xưa” khiến câu văn trở thành vô nghĩa khi chàng trai và cô gái đi trên một con đường không tồn tại.

Tương tự, có lẽ vì không biết cái cây có danh pháp khoa học alstonia scholaris trong tiếng Anh gọi là gì nên thay vì dịch hoa sữa, nhóm BSP đã đơn thuần gọi nó là hoa – flower. Trên khắp các diễn đàn mạng, người ta ngạc nhiên không hiểu bằng cách nào mà dịch giả lại bắt cô gái quấn khăn tắm (towel) ra đường chứ không phải khăn quàng cổ (scarf) hay “móc mắt” cô gái ném ra xa (eyes far away) trong bản Dư âm (Nguyễn Văn Tý).

Giảng viên ngoại ngữ Trần Ngọc Thủy bức xúc: “Forest thì ai cũng phải hiểu là rừng cây chứ chẳng lẽ là rừng rác hay sao mà phải dịch là forest of trees (bài Một đời người một rừng cây). Tưởng như còn đây mà dịch là Image still here. Quả là thảm họa!”. Cô nói thêm: “Dư âm dịch thành Echo of love – Tiếng vọng tình yêu thì tôi không hiểu nổi trình độ của nhóm dịch này tới đâu mà "dũng cảm" dữ vậy”.

Từ Úc, giáo sư Nguyễn Văn Tuấn nói: “Tôi nghĩ người nói tiếng Anh sẽ không hiểu nổi những câu văn bồi trên có nghĩa là gì”. Ông nhấn mạnh: “Vấn đề là thể diện quốc gia chứ không chỉ là chuyện giải trí, mua vui”.

Trả lời phóng viên Báo Phụ Nữ, cô Vân Anh, người biểu diễn phần lớn tác phẩm trong album nói: “Chúng tôi thực hiện đĩa nhạc này bằng cả tấm lòng gởi đến ngàn năm Thăng Long chứ không vì mục đích thương mại. Không ngờ dư luận lại độc mồm độc miệng vu khống chúng tôi. Hiện chúng tôi đã nhờ Hội Luật gia giúp đỡ để xử lý những nội dung sai lầm đó”.

Một điểm gây bất ngờ khác quanh đĩa nhạc là nội dung thư ngỏ do nhạc sĩ Trần Long Ẩn, Chủ tịch Hội Âm nhạc TP.HCM ký tên, đóng dấu đăng tải trên website của nhóm BSP. Thư ngỏ xác định mong muốn của nhóm là: “Đưa dòng nhạc cách mạng ra thế giới, qua đó bạn bè bốn phương hiểu thêm được tính cách của dân tộc Việt Nam"... Qua trao đổi, nhạc sĩ Trần Long Ẩn thừa nhận ông có ký văn bản này vì “thấy chương trình cũng có ý nghĩa mà Hội Âm nhạc là tổ chức nghề nghiệp, sẵn lòng ủng hộ những dự án tốt nên tôi mới ký xin phép. Cơ quan nhà nước cho phép thì tốt, không thì thôi”. Ông bổ sung: “Nếu anh em thấy có gì chưa tốt thì góp ý, tôi nghe”.

Xét về ý nghĩa, việc nhóm BSP chuyển ngữ các tác phẩm âm nhạc Việt Nam có chất lượng ra tiếng nước ngoài để giới thiệu với bạn bè quốc tế là điều đáng khuyến khích nhưng với những bản dịch quá kém như thế thì việc làm của họ lại trở thành động tác hủy hoại các tác phẩm Việt.

Theo Hoàng Hưng - Báo Phụ Nữ online (11/10/2010)

Nhấn vào đây để xem link gốc của bài báo. 

Nhấn vào đây để ghé thăm trang Facebook của Nguyệt Ca

• Bee.net.vn - Chuyến hàng cứu trợ Quảng Bình của Enci & các bạn (13/10/2010) - 10/02/2011
• Bee.net.vn - Enci đội mưa cứu hàng cứu trợ Quảng Bình (13/10/2010) - 10/02/2011
• VnExpress - Nguyệt Ca hát tưởng nhớ Trịnh Công Sơn cùng tập đoàn FPT (01/04/2010) - 10/02/2011
• VnExpress - Nguyệt Ca trong đêm nhạc tưởng nhớ Trịnh Công Sơn (01/04/2010) - 10/02/2011
• Radio FM 90MHz - Thức dậy Hà Nội - Chân dung Nguyệt Ca (03/2010) - 09/02/2011
• Radio FM 90MHz-Thức dậy Hà Nội-Nguyệt Ca nói về Nhạc Trịnh trong giới trẻ(03/2010) - 09/02/2011
• VnMedia - Đêm nhạc 7 năm Box Trịnh - Chưa mòn giấc mơ (10/06/2009) - 09/02/2011
• BBC - Về CD Mẹ - Cánh chim cô đơn do Nguyệt Ca tham gia hát (06/05/2009) - 09/02/2011
• Báo Tuổi trẻ - Ca sĩ online - Nguyệt Ca và ban nhạc The sisters (06/12/2007) - 09/02/2011
• Tạp chí COUPONS - Tặng coupons CD Another Portrait của Nguyệt Ca - 09/02/2011